Konvensiyonel Kanser Tedavilerinde Genel Bakış

 

 

 

KONVENSİYONEL KANSER TEDAVİLERİ:GENEL BAKIŞ 1-2

 

Hastalık yoktur hasta vardır son gelişmeler moleküler ve genetik düzeydeki incelemeler her hastanın ayrı bir tedavi protokoluna alınma görünümündedir.Bu ideal tedavi bugün birçok kanser türünde yapılmakta ancak henüz her tür kansere uygulanması belki 10-15 seneyi alacaktır.

 

Cerrahi genellikle pek çok kanser çeşidini tedavide kullanılan ilk yaklaşımdır.Tümörün cerrahi olarak çıkarılması ,özellikle tümör küçük ve lokalize ise genellikle şifa ile sonuçlanır.Yeni cerrahi teknikler de prognozu iyileştirir.Örneğin ,bir lumpektomi sırasında sentinel nodül biyopsileri yapılabilir.Bu biyopsiler hastalığın ne kadar uzağa yayıldığını belirlemek için cerrahi işlem sırasında doktorların bir veya iki lenf nodülünü analiz etmesine olanak sağlar.Yalnızca tutulan nodüllerin çıkarılması daha yaygın aksiler nodül disseksiyonunu önler ve böylece ciddi,bazen engellilik oluşturucu kronik lenf ödem gibi yan etkileri azaltır.

 

Radyoterapi ekipman ve tekniklerindeki son birkaç yılda görülen yeni gelişmeler doktorların radyasyonu daha sınırlı alanlara vererek sağlıklı dokuda daha az hasar oluşmasını sağlamalarını mümkün kılmıştır.Reçete ile alınabilen piyasaya yeni çıkmış amifostin gibi ilaçlar belli radyoterapi türlerinin yan etkileri sınırlayarak aynı zamanda yanıt oranlarını iyileştirebilir.

Sintigrafilerde ve radyasyon teknolojisindeki ilerlemeler doktorların daha önce ulaşılamayan kesinlik derecesinde tedavi planlama ve uygulamalarını mümkün kılmış ve böylece etkinlik artarken yan etkiler en aza inmiştir.Ancak bu tür cihazlar henüz yaygın değildir,bu nedenle bu tedavileri isteyen hastaların en güncel cihazları içeren uzaktaki kuruluşlara gitmeleri gerekebilir.Örneğin cyberknife,tomoterapi,linear askletör cihazları gibi...

 

Kemoterapi pek çok farklı yolla uygulanabilen yüzlerce farklı kombinasyonu bulunan bir dizi farklı kanser ilacını kapsayan genel bir terimdir.Bu ilaçlardan kaynaklanan yan etkilerin türü ve şiddeti ajana,doza ve uygulama yöntemine bağlı olarak çok değişkenlik gösterir.Kemoterapi belki de en fazla hakkında soru sorulan ve hastaların endişe duyduğu konvansiyonel kanser tedavisidir.Muhalifleri sıklıkla kemoterapi'yi ''bedeninize pompa edilen toksik atık''olarak tanımlamaktadır.Bu tür imajlar herkesi korkutabilir ve yanlış olmasının yanı sıra yararlı da değildir.Tüm kemoterapi tedavi rejimleri birbirinin aynı değildir.Bu nedenle ,kemoterapi etkinliği ve yan etkileri ile ilgili sorular hem ele alınan ilaçlar hemde tedavi edilmekte olan kanser türü için özgül olmak durumundadır.

 

Olası yan etkiler nelerdir?

Kanserde sorun hücreleri etkilemesidir ve sağlıksız hücreleri yok eden tedavi süreç içinde sıklıkla normal hücreleri de yok eder.Doktorlar buna yan etki adını verir.Herhangi bir tedavinin potansiyel yararları -şifa,sağ kalım zamanı vb.-tedavinin olası risklerine karşı tartılmalıdır.Seçiminizi yaparken yan etkileri önleme veya en azından etkilerini en aza indirmek için sizin ve bakıcılarınızın atacağı pek çok adım vardır.Örneğin;pek çok kemoterapi ilacı bulantıya neden olur,fakat yeni bulantı önleyici ilaçlar bu sorunun ciddiyetini çarpıcı biçimde azaltmıştır.Pek çok doğal tedavi ayrıca bitkinlik ve sinir hasarı gibi yan etkilerin sınırlanmasına yardımcı olur.Kanser ilaçlarının prospektüslerini okursanız ,tedaviye bağlı görünürde sonsuz bir potansiyel advers etkiler listesi olduğunu görürsünüz.Lütfen bu liste sizi alarm durumuna geçirmesin veya tedavi kararlarınızda büyük bir rol oynamasın.Bunların olası yan etkiler olduğunu anımsayın.Hastaların belli bir yüzdesinde görülmüştür ve ilaç üreticilerinin bunları listelemesi zorunludur.Fakat bu listedeki sorunların çoğu çok ender ortaya çıkar.İlacın advers reaksiyona neden olabileceği sizin durumunuzda mutlaka neden olacağı anlamına gelmez.Gönlünüzün rahat etmesi için,doktorunuza, hemşirenize,veya eczacınıza verilen tedavi ile hangi sorunların çıkma olasılığının en fazla olduğu ve bunların etkisini en aza indirmek için hangi adımların atılabileceğini sorunuz.

 

Bu tedavi ile uzun dönemli riskler nelerdir?

Bazı tedaviler kemoterapiye bağlı kalp hasarı veya sinir hasarı tehlikesi gibi uzun dönemli riskler taşır.Ne yazık ki ,bazı tedaviler hatta bir başka (sekonder)kanser gelişme riskini artırabilir.Bu tür riskler hakkında bilgili olmanız görünürde benzer olan;fakat birisi daha az veya daha önemsiz uzun dönemli komplikasyonlara neden olan iki seçenek arasında karar vermenize yardımcı olabilir.Bu tartışmada tedavi risklerinin mutlaka hastalığın kendisinin ve hiçbirşey yapmama maliyetinin risklerine karşı tartılması gerektiğini anımsayın.Söz konusu riskler tıbbi komplikasyonlar ,gereksiz ağrı ve hatta ölüm olabilir.

Hangi tedavinin bana en iyi şansı sağladığını nasıl bilebilirim?Konvansiyonel tıp doktorları sıklıkla kanser tedavisinin prognozunu tedaviden 5,10 veya daha fazla yıl sonra sağ kalan hastaların yüzdesi bakımından bildirir.Bu tür bilgiler hangi tedaviyi alacağınıza karar verme konusunda çok değerli olabilir.Aşağıda kararınızı verirken soracağınız temel sorular yer almaktadır:

 

  • Çeşitli tedavi seçenekleri arasında sağ kalım oranı farkları nedir.?

  • Yan etki ve toksissite risklerindeki farklar nelerdir?

  • Alacağım her bir tedavi yaşam kalitemi nasıl etkileyecek?

  • Yanıt ve sağ kalım oranları arasındaki fark nedir?

  • Hiç tedavi almamayı seçersem geleceğim nasıl olur?

 

Tüm tıpta olduğu gibi kanserde de,tedavinin riskleri olası yararlara karşı tartılmalıdır.Aşağıda bunun ne anlama geldiğine ilişkin bir örnek vardır.

55 yaşında bir kadın olan Ayşe tek başına cerrahi ile bir 5 yıl daha yaşama şansının %70 ve 10 yıl daha yaşama sansının %50olduğunu öğrenmiştir.Ayrıca radyasyon ve kemoterapi dealırsa şansı biraz daha artmaktadır.5 yıllık sağ kalım oranı %80'e ve 10 yıllık sağ kalım şansı oranı %60'a çıkmaktadır.Bu durumda Ayşe ek tedavinin olası advers etkilerinin sağ kalım şansındaki küçük artışlara değmeyeceğine karar vermiştir.40 yaşında bir erkek olan Ali ise farklı bir senoryodur.Onun durumunda cerrahi 5 yıllık sağ kalımda %50ve 10 yıllık sağ kalımda %30şans sağlamaktadır.Radyasyon ve kemoterapi alması ile şans oranları sırasıyla %80 ve 60'a çıkmaktadır.Bu üç tedavi çeşidini almasının kendi yararına olduğu çok açıktır.

Tabii ki;doktorunuzun sizinle ele aldığı sağ kalım oranlarının alternatif ve tamamlayıcı tedavilerin olası yararlarınıdikkate almadığının akılda bulundurulması önemlidir.Bu yöntemlerin uygun kullanımının uzun ömür,yaşam kalitesi ve yineleme riski azalması bakımından prognozu önemli derecede iyileştireceğini düşünmekteyiz.

  • E-Bülten

  • Hava Durumu

  • Döviz

    1 $ = 3,93 TL
    1 € = 4,65 TL
    1600076 Ziyaretçi